Mae gwenynwr lleol yn ysgrifennu am ei brofiad o gadw gwenyn yn Aberdar…

Mmmm… mêl ar fy nhost y peth cyntaf yn y bore… mmm… arogl persawrus yn codi i’m ffroenau… mmm… mêl fy hunan o gwch gwenyn ar ddiwedd yr ardd… mmmm… miloedd o weithwyr fach ufudd yn paratoi bwyd melys o flodau hardd y Cwm…

Breuddwydiaf am fwyd yn aml ac fe freuddwydiais am fêl a chadw gwenyn mêl ers pan oeddwn i yn blentyn. Daeth cyfle i wireddu fy mreuddwyd y llynedd pan ddechreuais cadw gwenyn yn Aberdar.

Bum yn ymweld a Groundwork Trust yn Fedw Hir, Llwydcoed gyda phlant fy chwaer ar un o’i ddiwrnodau agored yn gynnar yn y flwyddyn. Yno yr oedd stondin yn hysbysebu cwrs ar gadw gwenyn yn Fedw Hir. Dyna oedd fy ngham cyntaf felly : dechrau cwrs er mwyn cael blas ar wenyna.

Os am gadw gwenyn, ffeindiwch guru. Nid guru fydd yn dysgu’r sitar i chi, ond guru gwenyna… rhywun fedr helpu chi dysgu sgiliau newydd ac ateb eich cwestiynau. Gyda lwc, ffeindiais i’r gwenynwr Terry Barry o Ystradfellte sydd wedi cadw gwenyn am chwarter canrif. Efe oedd fy nhiwtor ar y cwrs cadw gwenyn a ffrind da erbyn heddiw.

Mae bod yn rhan o grwp gwenyna yn hwb mawr i’ch hobi. Yng nghynadledd flynyddol Gwenynwyr Cymru ym mis Mawrth 2007 penderfynais ymuno â Gwenynwyr Caerdydd a’r Cymoedd er mwyn cael cwrdd yn aml gyda gwenynwyr lleol a datblygu fy hobi. Ugain punt oedd y ffi aelodaeth a chyda hynny roeddwn i yn derbyn yswiriant public liability ar gyfer y cwch gwenyn.

Gwisg ac offer. Prynais siwt gwenyna (tua £50) a smoker (£30) yn fuan iawn ac yna cwch gwenyn ail-law (tua £100). Hefyd yr oedd rhaid prynu un neu ddau teclun fach er mwyn trin y cwch (£50). Mae’r Cardi ynnof yn gwenu wrth sylwi bod yr offer cadw gwenyn yn parhau am flynyddoedd. Buddsodiad da iawn yn fy nhyb i.

Chwilio am Wenyn. Erbyn mis Mai roeddwn i yn ysu cael gwenyn fy hunan. Yn aml ym mis Mai mae gwenyn yn gwahanu a gadael y cwch i heidio a chwilio am gartref newydd. Yn frwdfrydig iawn ceisiais dal haid o wenyn trwy gosod trapiau. Erbyn mis Mehefin prynais haid o wenyn (£40) a dyma fi yn sefyll ar fy nhraed fy hunan yn dechrau’r antur o bod yn gwenynwr.

Ar hyn o bryd mae fy merched yn brysur iawn yn hedfan a gweithio. Mae mynediad y cwch yn edrych fel Maes Awyr Heathrow ar ddiwrnod prysuraf y gwyliau gyda gwenyn yn gadael a glanio, mewn a mas, lan a lawr. Edrychaf ymlaen at gasglu fy mêl cyntaf cyn bo hir. Meddylais am enw da ac mae Mêl y Mynydd yn apelio at ataf. Cofiaf canu cerdd arbennig yng ngwasanaethau bore Ysgol Ynyslwyd : “Yn y Cwm ac ar y Mynydd, golau’r nef a lonna’r wlad”. Rwy’n cysylltu’r mêl gyda’r prydferthwch a’r llonyddwch sydd o’n amgylch yn y Cwm.

Gwers y Gwenyn. Teimlaf fy mhod wedi newid a datblygu fel person yn ystod fy nhymor cyntaf yn gwenyna. Sylwaf ar bethau fel y tywydd a’r tymorau yn fanylach. Mae fy ymwybyddiaeth o natur a beth sy’n tyfu a blodeuo yn y Cwm yn ddyfnach a llawer fwy aeddfed. Mae hyn i gyd yn codi’r ysbryd, mae yna hwyl i gael wrth gadw gwenyn ac wrth gwrs mae’r mêl yn blasu yn mmmm…..

Cardiff Vale and Valleys Beekeepers is a friendly association promoting the craft of bee keeping and the benefits of the products within the hive, to the public.

They meet in Llandaff Village hall on the second Tuesday of every month from September to March and have meetings during the summer months at members’ apiary sites.

To confirm details of this talk please see the Cardiff Beekeepers website.

Pilot of Bombus Airlines : This is flight 634 heading inbound for Inula Helenium requesting immediate clearance to land over.

Control Tower for Inula Helenium : Permission granted Flight 634… welcome back.

The showy bright yellow flowers of the elecampane have nearly finished this summer. For about three weeks, the ten foot displays have attracted bumble bees, honey bees, butterflies and other useful critters.

Come winter, when the birds are getting hungry, they will feast on the dried seed heads. The remaining parts of the plant will decay and feed back into the soil. Nothing is wasted in nature, and nothing is created which can’t add back to the whole.